Ana sayfa Editör Kafası Kuşak Çatışmasının Nedeni Kuşak Uyuşmazlığı mıdır?

Kuşak Çatışmasının Nedeni Kuşak Uyuşmazlığı mıdır?

0
PAYLAŞ

Etrafımızda sıkça duyduğumuz “kuşak çatışması” ifadesi aslında bilimsel ve sosyal bir araştırmanın sonucu olarak ortaya çıkmış, konu üzerinde onlarca belki yüzlerce bilimsel çalışma yapılmış, kitaplar yazılmış, tartışmalar yapılmıştır. Kuşak çatışması halk içerisinde de dikkat çekmiş olmalı ki bilimsel araştırmalar daha yaygınlaşmadan halk dilinde konuşulmaya başlanmıştır.

Kuşaklar neden çatışır?

Aslında çatışma değil uyuşmazlıktır kastedilen. Kuşaklar arasında uyuşma olmadığı için veya az olduğu için bazı sorunlar ortaya çıkmaktadır.

Bu konuda sosyal bilimcilerin yanında yönetimciler ve diğer alanlarda da araştırmalar yapılmış ve her alanda kuşak farklılıklarının etki ve katkıları incelenmeye çalışılmıştır.

Peki kuşak çatışması nedir?

Bu konudaki çalışmalar son zamanlarda yapılmaya başlanmıştır. Bu çalışmalarda özetle, günümüzden 100 yıl öncesine kadar dünyada yaşanan önemli siyasi, ekonomik, teknolojik, askeri ve diğer hadiseler incelenmiş, bunların insan hayatına olan etkileri ortaya çıkarılarak bu etkiler doğrultusunda insanların yaşamlarında meydana gelen değişimler tespit edilmiştir.

Bu değişimlerin köklü olduğu dönemler yeni kuşaklara geçiş olarak belirlenmiştir. Örneğin 2. Dünya savaşına kadar olan dönem “Veteranlar kuşağı” olarak algılanırken tüm dünyayı etkileyen 2. Dünya savaşı ve insan hakları gelişimi yeni bir kuşağın başlangıcı kabul edilmiştir. Bu kuşağa ingilizcesi “Baby Boomer” yani bebek patlaması adı verilmiştir.

Veteranlar halihazırda çok fazla hayatta olmadıkları için çalışmalar Baby Boomer’lardan itibaren yoğunlaşmıştır. Ardından soğuk savaş dönemi ve sanayileşmedeki değişimler, ekonomik iniş ve çıkışlar, makineleşmenin etkisi ile yeni bir kuşağın var oluşuna inanılmış ve adına X Kuşağı denmiştir.

Ardından 80’li yıllarda makine teknolojisinin gelişimi, soğuk savaşın son yılları ve sona ermesi, yeni bir teknoloji devrimine adım atma gelişmeleri adına Y denen bir kuşağın var olmasına etken olmuştur. Son olarak da küreselleşme ve internetin hayatımıza girmesi ve dijital çağın etkili olması ile halen devam etmekte olan Z Kuşağının insanları etkilediği ifade edilmektedir.

Kısaca bu kuşakların davranışsal özelliklerini özetlemek gerekirse; Baby Boomer kuşağı 1945-1960 yılları arasında doğduğu varsayılan, yasa ve kurallara sıkıca uyan, sahip olduğu işe bağlı, zorluklarla ve zor şartlarda çalışabilen, yüksek beklentileri olmayan, uyumlu kişilerdir.

X kuşağı 1961-1980 yılları arasında doğduğu varsayılan, kurallara oldukça uymaya çalışan, iş hayatında garanti ve uzun süreli çalışmayı seven, kariyer ve para hayatının önemli parçaları olan, sabırlı ve sonuç odaklı çalışma tarzı olan kişilerdir.

Y kuşağı yani 1981-1995/2000 yılları arasında doğduğu varsayılan, kuralları sevmeyen, iş ve hayat arasında denge kurmak isteyen, eğlenceyi ve farklılaşmayı seven, sabırsız, kolay iş değiştirebilen ve süreç odaklı çalışan kişilerdir.

Z kuşağı milenyum kuşağı olarak isimlendirilmekte, halen okul çağında olduğu için kişisel ve davranışsal özellikleri ile ilgili çalışmalar devam etmektedir. Ancak en belirgin özellikleri dijital teknoloji çocukları olmaları, Y kuşağı kadar rahatına düşkün olmamaları ve X kuşağı kadar da stresli olmayan bir nesil olmalarıdır.

Kuşaklar arasında bu kadar fark varken farklı kuşaklar nasıl birlikte yaşıyor?

Okulları düşündüğünüzde öğretmenlerin çoğunluğu X ve Y kuşağı iken öğrencilerin çoğunluğu Z kuşağıdır. İş yerlerini göz önüne aldığınızda patronlar ağırlıklı olarak Baby Boomer ve X kuşağı iken çalışanlar çoğunlukla Y kuşağı, kısmen de X kuşağının son dönemlerindedir.

Devlet kurumlarına baktığınızda yönetici veya amirler X kuşağı iken astlar Y kuşağıdır. Evde yaşam incelendiğinde dedeler Baby Boomer ve X, babalar X veya Y, çocuklar ise Y ve Z kuşağındadır. Özellik olarak birbirinden farklı olan bu kuşak mensupları arasında öyle bir denge sağlanmaya çabalanmaktadır ki uzun sürelerde birlikte yaşama ve çalışma ortamları sağlanmaya çalışılmaktadır.

Bir öğretmen 80’li yıllarda öğrenci iken 2017 yılındaki öğrencilerin ne düşündüklerini ve nasıl davranacaklarını tam olarak algılayamayabilir ancak bunun için çaba sarf edebilir. Bir Baby Boomer patron kendi zamanındaki çalışma şartlarını göz önüne alarak genç çalışanlarının işe bağlılıklarını ve iş tarzlarını tam olarak anlayamayabilir. Bir baba çocuğunun derslerini ve boş zamanlarını nasıl planlayacağını kavrayamayabilir.

Bu kişiler arasında çatışma ve uyumsuzluk yaşansa da yine de birlikte yaşamaya ve hayatlarını sürdürmeye devam etmektedir. Bunun altında yatan en önemli sebep kuşaklar arası alışveriştir. Her kuşak diğerinden bazı davranış ve değerleri alıp kendi kuşağı ile harmanlayarak belli bir anlam kazandırmaya çalışır.

Örneğin internet kullanmasını bilmeyen dedesi için hastane randevusunu internetten alan torunu kendi kuşak yeteneklerini kullanarak dedesinin hayatına katkı sağlamaktadır. Yaz tatillerinde çocuğunun bilgisayar oyunları ile zaman geçirmemesini isteyen babanın çocuğunu geçici bir işe yerleştirmesi veya onu çalıştıracak faaliyetler planlaması kendi kuşak özelliğini diğer kuşağa uygulamasının bir örneğidir.

Kuşaklar kendi içerisindeki kaide ve kuralları diğer kuşak mensuplarına karşı her zaman kullanmamaktadırlar. İş yerinde yönetici, amir durumunda olan bir Y kuşağının eve geldiğinde X kuşağı babası ile tavla oynayıp Z kuşağı oğlu ile bilgisayar oyunu oynaması kuşaklar arasındaki karşılıklı değişimin örneklerindendir.

Ancak, her zaman işler bu şekilde yolunda gitmez. İnsanlar diğer kuşakları etkilemeye çalışırken onların sahip olduğu özellikleri de unutmamalıdır. Örneğin bir fabrikada akıllı cep telefonunu yasaklarsanız Y veya Z kuşağı gençler işten ayrılmak için fırsat kollayacaklardır. Fakat X kuşağı olanlar çoğunlukla akıllı telefonlarını değiştirmeyi, eski nesil telefon almayı ya da hiç telefon kullanmamayı tercih ederek bu isteği kabullenecektir.

Diğer bir örnek vermek gerekirse, bir şirketin internet tabanlı ve bilgisayar programları ile çalışma sistemine geçmesi eski kuşak temsilcileri için zor olacaktır. Ancak yine de bu kişiler kuşak özelliği gereği hemen işten ayrılmayı düşünmeyecek, işine devam edebilmek için gerekirse programları öğrenmeye çabalayacaktır.

Etrafımıza baktığımızda farklı kuşaktan olan kişilerin iş ve yaşamlarındaki başarısızlıklarının veya başarılarının altında kuşak farklılığının olup olmadığını daha iyi anlayabileceğiz. Baba ile oğlunun aynı şirkette ayrıştığı konuların sebepleri, patron ile çalışanın arasındaki düşünce farklılıklarının nedenleri, bir öğretmen, amir ve üstlerin emir veya talimat verirken neler düşündüğü artık daha iyi algılanabilecektir.

Kuşak çatışmasının aslında kuşak uyuşmazlığı olduğu, her kuşağın diğeri ile aktif diyalogda olduğu ve birbirlerini etkiledikleri açıktır. Bu nedenle her zaman büyükler haklı değildir ancak küçüklere de aklının yetmediğinin düşünüldüğü yerlerde yorum yapmaları imkanı sağlanmalıdır.

Nerede o eski bayramlar? Bayramlar değişmiyor, değişen insanlar aslında. Davranışları, hareketleri, zevkleri, işleri kısacası birçok alanda değişime uğrayan insandır gerçekte. Değişen kuşaklardır aslında. Yoksa bayramlar aynı bayram, nerede o eski kuşaklar…

Haluk Bey

BİR CEVAP BIRAK

Please enter your comment!
Please enter your name here